چالش های تامین ارز برای واردات مواد اولیه و تولید وارد فاز جدیدی شده است. دولت با حذف سامانه نیما و راه اندازی سامانه تجاری، فعلا فقط قیمت ارز را بین 15 تا 18 درصد افزایش داده و اتفاق خاصی در خصوص تخصیص سریع ارز برای واردات نیازهای کشور رخ نداده است. شرکت های پتروشیمی هم که قرار بود از ابتدای دی ماه ارز خود را به این سامانه تحویل دهند، از دولت یک فرجه یک ماهه گرفته اند. بر این اساس خروجی انتقال ارز تا این لحظه، تنها رشد قیمت دلار و یورو بوده که اثرات مستقیمی بر روی واردات مواد اولیه گذاشته است. با این حال فعالان بخش خصوصی امیدوارند این جابجایی و سیاست ارزی بزودی آثار مثبتی از خود بر جای بگذارد؛ به شرها و شروطها.
فرهاد زائری، مدیرعامل شرکت آسان تجارت در گفتگو با «لاستیک پرس» با اشاره به این که در گذشته، سامانه نیما به محلی برای توزیع گسترده رانت های ارزی تبدیل شده بود گفت: امید می رود این رانت در سامانه جدید از بین برود و دوباره به بسترهای رانت زای گذشته برنگردیم.
وی با بیان این که مشکلات حوزه تولید بسیار زیادند به دلسرد شدن قشر جوان، تحصیلکرده و سرمایه اجتماعی کشور اشاره کرد و گفت: رانت هایی که در کشور وجود دارد باعث ناامیدی این گروه شده و شاهد مهاجرت قشر تحصیلکرده کشور هستیم.
زائری با بیان این که امیدواریم سامانه جدید به مشکلات قبلی مبتلا نشود و به عنوان مثال شرکت های بزرگ برای فروش ارز خود شرایط یکسان و مساوی را برای همه خریداران فراهم کنند گفت: اتاق بازرگانی، بانک مرکزی، وزارت اقتصاد و صمت همگی باید بر این موضوعات حساس باشند تا خدای ناکرده، این سامانه نیز با رانت و تبعیض روبرو نگردد.
به گفته وی ما روی اکثر کالاهای وارداتی 10 درصد هزینه گمرکی پرداخت می کنیم که با افزایش قیمت ارز، هزینه های ما هم افزایش می یابد که این امر باعث شده تولیدکننده ها و واردکننده ها نتوانند به میزان کافی کالا وارد کنند و میزان خریدهای خود را کاهش داده اند.
سهیل صدیقی، مدیر فروش شرکت بازرگانی آسان تجارت نیز در این گفتگو با بیان این که این شرکت در حوزه واردات، توزیع و تولید برخی مواد اولیه مورد نیاز در تولید تایر مانند کائوچو، اسید استئاریک، انواع شتاب دهنده ها و برخی محصولات دیگر همچون دوده، گوگرد، باریت و … فعالیت دارد به مشکل نوسانات روزانه قیمت ها اشاره کرد و گفت: هر روز و گاهی در طول روز چند بار باید قیمت مواد اولیه را استعلام کنیم و نسبت به تغییرات آن مطلع شویم که این امر مشکلات عدیده ای را در ارتباط با قراردادهای تحویل کالا ایجاد کرده است.
وی با بیان این که مشکلات ترخیص کالا و چالش های حمل و نقل دریایی ، مشکلات بیمه و … باعث شده تا تامین مواد اولیه به سختی صورت بگیرد، گفت: برخی از محصولات در داخل هم تولید می شود مانند کائوچوی مصنوعی، باریت و … و برخلاف همه منابعی که در داخل در اختیار است، اما به دلیل موضوعات مختلف مثل ارز، قطعی برق و گاز و قیمت بالای مواد اولیه، قیمت تمام شده محصولات ایرانی بالا رفته است.
به گفته وی ارز مورد نیاز برای این صنعت قبلا از سامانه نیما تامین می شد، اما الان از طریق سامانه تجاری تامین می شود که با رشد قیمت روبرو شده؛ با این حال امیدواریم سامانه تجاری سخت گیری هایی که در گذشته برای تامین ارز وجود داشت، کاهش دهد.